Mastif neapolitański

Mastif neapolitański (Mastino Napoletano) to jedna z najstarszych ras psów, której korzenie sięgają starożytności. Przodkami tej imponującej rasy były molosy tybetańskie hodowane w Mezopotamii około 3000 lat przed naszą erą. Na tereny basenu Morza Śródziemnego psy te zostały prawdopodobnie sprowadzone przez kupców fenickich.

W starożytnym Rzymie mastify cieszyły się ogromnym uznaniem. Rzymianie nadali im łacińską nazwę canis pugnax, co oznacza "psa bojowego". Columella, rzymski agronom żyjący w I wieku naszej ery, opisał w swoim dziele o rolnictwie dużego, czarnego psa podwórzowego, którego sama sylwetka odstraszała intruzów. Psy te wykorzystywano zarówno jako strażników majątków, jak i w walkach na arenach gladiatorskich. Towarzyszyły również rzymskim legionom podczas podbojów, stając się przodkami wielu europejskich ras typu mastyfa.

Przez wieki mastify neapolitańskie żyły we włoskich wsiach, pełniąc rolę stróżów gospodarstw. Najtrudniejszy okres nastał po II wojnie światowej, gdy liczebność rasy drastycznie spadła. W 1946 roku włoski pisarz i kynolog Piero Scanziani podjął się heroicznego zadania odtworzenia rasy z zaledwie kilku ocalałych osobników. Do opracowania pierwszego oficjalnego wzorca wykorzystano psy o imionach Guaglione i Pacciana. W 1949 roku powstało Stowarzyszenie Mastino Napoletano, a w 1956 roku FCI oficjalnie uznała rasę.

Mastif neapolitański to pies o masywnej, potężnej budowie ciała, który robi niesamowite wrażenie już samym wyglądem. Charakterystyczną cechą rasy są liczne, głębokie fałdy skóry na głowie i tułowiu oraz obfity podgardle. Głowa jest duża i masywna, z szeroką czaszką i wyraźnym stopem. Kufa jest krótka, szeroka i głęboka.

Oczy są osadzone głęboko, o ciemnej barwie, nadające psu poważny i czujny wyraz. Uszy są średniej wielkości, trójkątne, przylegające do policzków. Szyja jest krótka, muskularna, z charakterystycznym podgardlem. Tułów jest masywny, szeroki i głęboki, z dobrze wysklepionymi żebrami.

Kończyny są mocne, o solidnym kośćcu. Ogon jest gruby u nasady, zwężający się ku końcowi. Szata składa się z krótkiej, gęstej i twardej sierści. Dopuszczalne umaszczenia według standardu FCI to: czarny, szary, niebieski, ołowiany, mahoń, płowy oraz odcienie brązowego i izabelowatego. Wszystkie kolory mogą występować w wersji pręgowanej. Dozwolone są niewielkie białe znaczenia na klatce piersiowej i palcach.

Pomimo groźnego wyglądu, mastif neapolitański to w rzeczywistości łagodny olbrzym o spokojnym i zrównoważonym temperamencie. Jest niezwykle wierny i oddany swojej rodzinie, którą kocha bezgranicznie. W stosunku do bliskich okazuje czułość i przywiązanie, chętnie spędzając czas w ich towarzystwie.

Naturalny instynkt strażniczy jest głęboko zakorzeniony w charakterze tej rasy. Mastif neapolitański jest nieufny wobec obcych i zawsze czujny, gotowy bronić swojej rodziny i terytorium. W razie zagrożenia stanie między swoimi bliskimi a niebezpieczeństwem bez wahania. Jego sama obecność i imponująca sylwetka działają odstraszająco na potencjalnych intruzów.

Jest to pies spokojny i opanowany, który nie szczeka bez powodu. W domu zachowuje się dostojnie i powściągliwie. Wymaga doświadczonego właściciela, który zapewni mu konsekwentne, ale łagodne prowadzenie. Mastif neapolitański może być uparty i niezależny, dlatego wcześnie rozpoczęta socjalizacja i szkolenie są niezbędne. Szczenięta powinny być wprowadzane w różne sytuacje, poznawać nowych ludzi i zwierzęta przed ukończeniem 12 tygodnia życia.

Mastif neapolitański, jak wiele ras olbrzymich, jest podatny na szereg problemów zdrowotnych, które potencjalni właściciele powinni znać. Średnia długość życia wynosi 7-10 lat, co jest typowe dla psów tej wielkości.

Dysplazja stawów biodrowych i łokciowych to jedne z najczęstszych schorzeń w tej rasie. Problemy te mogą prowadzić do bólu, kulawizny i artretyzmu. Odpowiedzialni hodowcy wykonują badania przesiewowe rodziców przed kryciem. Ważne jest również kontrolowanie tempa wzrostu szczeniąt oraz unikanie nadmiernego obciążania stawów u młodych psów.

Kardiomiopatia rozstrzeniowa to choroba serca, na którą mastify są predysponowane genetycznie. Serce staje się powiększone i osłabione, co wpływa na jego zdolność pompowania krwi. Regularne badania kardiologiczne z ECHO pomagają we wczesnym wykryciu problemu.

Skręt żołądka (GDV) to zagrażający życiu stan wymagający natychmiastowej interwencji weterynaryjnej. Zaleca się karmienie mniejszymi porcjami kilka razy dziennie oraz unikanie intensywnego wysiłku po posiłkach. Wielu weterynarzy rekomenduje profilaktyczny zabieg gastropeksji.

Problemy oczne, takie jak wywinięcie trzeciej powieki (cherry eye), entropion i ektropion są powszechne ze względu na luźną skórę wokół oczu. Fałdy skórne wymagają regularnej pielęgnacji, gdyż mogą być podatne na infekcje i podrażnienia.

Pielęgnacja mastifa neapolitańskiego wymaga regularności i uwagi, szczególnie ze względu na charakterystyczne fałdy skórne. Sierść jest krótka i twarda, co ułatwia podstawową pielęgnację, jednak nie oznacza to, że rasa jest bezobsługowa.

Szczotkowanie raz w tygodniu wystarczy do utrzymania sierści w dobrej kondycji i usunięcia martwego włosa. Mastify linieją umiarkowanie przez cały rok, z nasileniem w okresach wiosennym i jesiennym. W tym czasie częstsze szczotkowanie pomoże kontrolować ilość wypadającej sierści.

Kluczowym elementem pielęgnacji jest dbanie o fałdy skórne. Należy je regularnie czyścić i dokładnie osuszać, aby zapobiec rozwojowi bakterii i drożdżaków. Wilgoć gromadząca się w fałdach może prowadzić do podrażnień, infekcji i nieprzyjemnego zapachu. Szczególną uwagę trzeba poświęcić fałdom na pysku i podgardlu.

Mastify neapolitańskie są znane z obfitego ślinienia się. Właściciele powinni być przygotowani na regularne wycieranie pyska psa oraz mebli i podłóg. Ślinienie nasila się podczas jedzenia, picia oraz w upalne dni.

Regularna kontrola i czyszczenie uszu zapobiega infekcjom, na które rasa jest podatna. Pazury należy przycinać co kilka tygodni, jeśli nie ścierają się naturalnie. Higiena jamy ustnej, w tym szczotkowanie zębów, pomoże uniknąć problemów stomatologicznych.

Mastif neapolitański to rasa wymagająca doświadczonego właściciela, który rozumie specyfikę psów olbrzymich i potrafi zapewnić im odpowiednie warunki. Nie jest to pies dla każdego i decyzja o jego adopcji powinna być dokładnie przemyślana.

Ze względu na ogromne rozmiary mastif potrzebuje przestronnego domu z dostępem do zabezpieczonego ogrodu. Mieszkanie w bloku nie jest odpowiednim miejscem dla tej rasy. Pies musi mieć możliwość swobodnego poruszania się i odpoczynku w komfortowych warunkach. Warto zainwestować w duże, ortopedyczne legowisko chroniące stawy.

Aktywność fizyczna powinna być umiarkowana – około godziny dziennie rozłożonej na kilka spacerów. Młode mastify nie powinny być nadmiernie forsowane, gdyż może to negatywnie wpłynąć na rozwijające się stawy. Należy unikać skoków, biegania po schodach i intensywnych zabaw do ukończenia około 18 miesięcy.

Socjalizacja musi rozpocząć się jak najwcześniej, najlepiej przed 12 tygodniem życia. Szczenię powinno poznawać różnych ludzi, zwierzęta, miejsca i sytuacje. Bez odpowiedniej socjalizacji mastif może stać się nadmiernie nieufny lub reaktywny wobec obcych.

Szkolenie wymaga cierpliwości i konsekwencji. Mastify są inteligentne, ale potrafią być uparte. Metody pozytywnego wzmocnienia działają najlepiej. Właściciel musi być pewny siebie i konsekwentny, ale nigdy surowy czy agresywny.

Koszty utrzymania są znaczące – duże ilości wysokiej jakości karmy, regularne wizyty weterynaryjne, potencjalne leczenie chorób charakterystycznych dla rasy. Należy również uwzględnić krótszą przewidywaną długość życia w porównaniu z mniejszymi rasami.