Kot abisyński

Kot abisyński należy do najstarszych ras kotów domowych, a jego pochodzenie owiane jest aurą tajemnicy. Nazwa rasy nawiązuje do Abisynii (dzisiejszej Etiopii), skąd według legendy miały pochodzić pierwsze osobniki sprowadzone do Europy. Jednak badania genetyczne sugerują, że prawdziwa kolebka tej rasy znajduje się na wybrzeżu Oceanu Indyjskiego oraz w Azji Południowo-Wschodniej.

Pierwszym udokumentowanym abisyńczykiem był kot o imieniu Zula, przywieziony do Wielkiej Brytanii w 1868 roku przez żołnierzy powracających z wojny brytyjsko-abisyńskiej. W 1882 roku rasa została oficjalnie uznana w Anglii, a pierwsze koty trafiły do Stanów Zjednoczonych na początku XX wieku. Druga wojna światowa niemal doprowadziła do wyginięcia rasy w Europie, jednak dzięki importom z Ameryki udało się ją odbudować.

Charakterystyczny tikowany wzór umaszczenia, gdzie każdy włos posiada naprzemiennie ciemniejsze i jaśniejsze pasma, przypomina futra dzikich kotów afrykańskich. Ta unikalna cecha, kontrolowana przez gen agouti, w pełni rozwija się dopiero około drugiego roku życia kota. Dziś abisyńczyk jest jedną z najpopularniejszych ras krótkowłosych na świecie, cenioną za elegancję i charakterystyczną osobowość.

Kot abisyński to zwierzę średniej wielkości o wyjątkowo eleganckiej, atletycznej sylwetce. Ciało jest smukłe, ale muskularne, z długimi, szczupłymi nogami zakończonymi małymi, owalnymi łapami. Głowa ma kształt łagodnie zaokrąglonego klina z delikatnie zaznaczonym stopem. Uszy są duże, szeroko rozstawione i lekko zaokrąglone na końcach, często z charakterystycznymi pędzelkami.

Oczy to jeden z najbardziej charakterystycznych elementów wyglądu - duże, migdałowate, wyraźnie zarysowane ciemniejszą obwódką. Barwa oczu może być złota, zielona lub orzechowa, zawsze intensywna i wyrazista. Ogon jest długi, gruby u podstawy i zwężający się ku końcowi.

Sierść abisyńczyka jest krótka, gęsta i sprężysta, przylegająca ściśle do ciała. Najbardziej charakterystyczną cechą jest tikowanie - każdy włos posiada naprzemienne ciemne i jasne pasma, tworząc efekt migotania. Standard FIFe uznaje osiem odmian barwnych: dziki, sorrel, niebieski i płowy oraz ich srebrzyste warianty.

Abisyńczyk to kot o niezwykle żywym temperamencie, często określany mianem kota-psa ze względu na silne przywiązanie do właściciela i chęć uczestniczenia we wszystkich domowych aktywnościach. Jest niesamowicie ciekawski i inteligentny - żadna szafka ani półka nie pozostanie przez niego niezbadana. Uwielbia wspinaczkę i obserwowanie świata z wysokości, dlatego drapaki i półki dla kotów są dla niego niezbędne.

To kot wyjątkowo towarzyski, który źle znosi samotność. Najlepiej czuje się w towarzystwie ludzi lub innych zwierząt. Z dziećmi radzi sobie doskonale, o ile te szanują jego przestrzeń. Abisyńczyk jest łagodny i rzadko używa pazurów, co czyni go bezpiecznym kompanem dla rodzin z dziećmi.

Mimo wysokiego poziomu energii, abisyńczyk nie jest nadmiernie głośny. Komunikuje się raczej cichym, melodyjnym głosem niż natarczywym miauczeniem. Jest łatwy do wytrenowania - chętnie uczy się sztuczek, aportowania i chodzenia na smyczy. Potrzebuje jednak stałej stymulacji umysłowej, gdyż znudzony może stać się destrukcyjny.

Koty abisyńskie są ogólnie zdrową rasą o długości życia wynoszącej zazwyczaj 12-15 lat, choć przy odpowiedniej opiece mogą żyć dłużej. Jednak jak wiele ras z określonym genotypem, mają predyspozycje do kilku schorzeń genetycznych, które powinny być badane u kotów hodowlanych.

Najpoważniejszą chorobą jest postępujący zanik siatkówki (PRA rdAc), prowadzący do stopniowej utraty wzroku. Objawy pojawiają się około siódmego miesiąca życia, a całkowita ślepota następuje zwykle między trzecim a piątym rokiem życia. Istnieje również rzadsza, wcześnie występująca forma PRA Rdy, powodująca ślepotę już w siódmym tygodniu życia. Dla obu mutacji dostępne są testy genetyczne.

Niedobór kinazy pirogronianowej (PK-Def) to kolejne schorzenie dziedziczne, powodujące przewlekłą anemię hemolityczną. Objawy mogą być zmienne - od łagodnych do ciężkich. Amyloidoza nerek, polegająca na odkładaniu się białek amyloidowych w nerkach, może prowadzić do niewydolności nerek, szczególnie u starszych osobników. Regularne badania krwi i moczu pozwalają na wczesne wykrycie problemów.

Pielęgnacja kota abisyńskiego jest stosunkowo prosta i nieczasochłonna. Krótka, gęsta sierść nie tworzy kołtunów i wymaga jedynie cotygodniowego szczotkowania miękką szczotką lub rękawicą do pielęgnacji. Regularne czesanie pomaga usunąć martwy włos i utrzymuje sierść w doskonałej kondycji, a także stanowi doskonałą okazję do budowania więzi z kotem.

Abisyńczyki linieją umiarkowanie, z nieco intensywniejszym wypadaniem sierści wiosną i jesienią. W okresach linienia warto zwiększyć częstotliwość szczotkowania do dwóch-trzech razy w tygodniu. Kąpiele nie są konieczne, chyba że kot się zabrudzi - ta rasa doskonale dba o higienę samodzielnie.

Szczególną uwagę należy zwrócić na pielęgnację uszu i zębów. Duże, otwarte uszy abisyńczyka powinny być regularnie sprawdzane pod kątem zabrudzeń i czyszczone w razie potrzeby. Higiena jamy ustnej jest równie istotna - regularne szczotkowanie zębów lub stosowanie specjalnych przysmaków dentystycznych pomoże zapobiec chorobom przyzębia. Pazury należy przycinać co dwa-trzy tygodnie.

Kot abisyński to zwierzę wymagające pod względem aktywności i towarzystwa, choć nie pod względem pielęgnacji. Ze względu na wysoki poziom energii potrzebuje co najmniej 45 minut aktywnej zabawy dziennie. Idealne będą zabawki interaktywne, wędki, piłeczki do gonienia oraz układanki z przysmakami stymulujące umysł.

Przestrzeń pionowa jest dla abisyńczyka absolutnie niezbędna. Wysokie drapaki, półki na ścianach i dostęp do miejsc, z których może obserwować otoczenie, zaspokoją jego naturalną potrzebę wspinaczki. Brak takich możliwości może prowadzić do frustracji i zachowań destrukcyjnych.

Abisyńczyk nie powinien być zostawiany sam na długie godziny. Jeśli domownicy pracują poza domem, warto rozważyć adopcję drugiego kota lub psa jako towarzysza. Ta rasa doskonale dogaduje się z innymi zwierzętami i czerpie radość z interakcji społecznych. Dobrze adaptuje się do życia w mieszkaniu, pod warunkiem zapewnienia odpowiedniej stymulacji i możliwości ruchu.

Ze względu na inteligencję i ciekawość, abisyńczyk może nauczyć się otwierać drzwi i szafki - warto zabezpieczyć miejsca, gdzie przechowywane są niebezpieczne substancje. Spacery na smyczy mogą być doskonałym uzupełnieniem codziennej dawki ruchu dla tej aktywnej rasy.