Deerhound

Deerhound, znany również jako chart szkocki jeleni, to jedna z najstarszych i najbardziej szlachetnych ras chartów na świecie. Historia tej rasy sięga czasów przedpiśmiennych, a jej początki giną w mrokach dziejów Szkocji. Psy te były hodowane przez szkockich klanowców do polowań na jelenie w surowych, górzystych terenach Highlands.

W średniowieczu Deerhound cieszył się tak wielkim szacunkiem, że prawo zabraniało posiadania tych psów osobom o randze niższej niż hrabia. Legenda głosi, że jeden Deerhound mógł uratować skazańca przed wykonaniem wyroku śmierci, jeśli został ofiarowany w zamian. Te arystokratyczne psy były symbolem statusu i potęgi szkockiej szlachty.

Upadek systemu klanowego po powstaniu jakobickim w 1745 roku niemal doprowadził do wyginięcia rasy. Na szczęście pasjonaci, w tym Archibald i Duncan McNeill, podjęli się odbudowy pogłowia w XIX wieku. Dzięki ich wysiłkom rasa przetrwała, choć dziś jest stosunkowo rzadka.

Królowa Wiktoria i jej syn, późniejszy król Edward VII, byli wielkimi miłośnikami Deerhoundów, co przyczyniło się do wzrostu popularności rasy w epoce wiktoriańskiej. Sir Walter Scott opisywał swojego Deerhounda Maidę jako "najdoskonalsze stworzenie pod względem piękna i dobroci".

Deerhound to pies o imponującej sylwetce, przypominający szorstkosierściego charta angielskiego, ale większego i masywniejszego. Samce osiągają minimum 76 cm wysokości w kłębie i ważą od 40 do 50 kg, podczas gdy samice są nieco mniejsze - minimum 71 cm wzrostu i około 34-40 kg wagi.

Głowa jest długa, lekko zwężająca się ku nosowi, z charakterystycznym wyrażem łagodnej godności. Oczy są ciemne, o delikatnym, marzycielskim spojrzeniu. Uszy są osadzone wysoko, złożone do tyłu w spoczynku, a podczas skupienia lekko uniesione.

Sierść jest gruba, szorstka i przylegająca, o długości około 7-10 cm na korpusie. Szczególnie obfite owłosienie występuje na głowie, tworząc charakterystyczną brodę i wąsy. Preferowany kolor to ciemny szaroniebieski, ale dopuszczalne są również różne odcienie szarości, umaszczenie pręgowane oraz odcienie płowe i piaskowe.

Sylwetka jest harmonijna i muskularna, z głęboką klatką piersiową i mocnymi, długimi kończynami stworzonymi do szybkiego biegu. Ogon jest długi, sięgający prawie do ziemi, noszony nisko z lekkim zagięciem na końcu.

Deerhound to uosobienie szlachetności i spokoju. Mimo imponujących rozmiarów, jest to niezwykle łagodny i delikatny pies, często określany mianem "delikatnego olbrzyma". W domu zachowuje się spokojnie, wręcz leniwie, uwielbiając spędzać czas na wygodnej sofie lub przy nogach właściciela.

Rasa charakteryzuje się głębokim przywiązaniem do rodziny i niechęcią do przebywania w samotności. Deerhoundy są przyjazne wobec gości, choć mogą być początkowo powściągliwe - nie są agresywne ani nadmiernie szczekliwe. Ich spokojne usposobienie sprawia, że świetnie dogadują się z dziećmi, wobec których wykazują niezwykłą cierpliwość.

Mimo łagodnego charakteru, Deerhound zachował silny instynkt łowiecki. Na otwartej przestrzeni potrafi osiągnąć imponującą prędkość i może próbować gonić mniejsze zwierzęta. Z tego powodu spacery bez smyczy wymagają szczególnej ostrożności i odpowiednio zabezpieczonego terenu.

Inteligencja Deerhound idzie w parze z pewną niezależnością myślenia. Nie jest to pies bezmyślnie posłuszny - często zastanawia się, czy polecenie ma sens, zanim je wykona. Wymaga motywacji i pozytywnego podejścia w szkoleniu, źle reagując na surowe metody.

Deerhound, jak wiele ras olbrzymich, ma pewne predyspozycje zdrowotne, o których przyszli właściciele powinni wiedzieć. Przeciętna długość życia wynosi 8-11 lat, co jest typowe dla psów tej wielkości.

Najpoważniejszym problemem zdrowotnym rasy jest kostniakomięsak (osteosarcoma) - złośliwy nowotwór kości dotykający ponad 15% przedstawicieli rasy. Badania wykazały, że podatność na tę chorobę jest w 69% uwarunkowana genetycznie. Wczesne wykrycie i leczenie znacząco poprawia rokowania.

Skręt żołądka (GDV) stanowi poważne zagrożenie dla psów z głęboką klatką piersiową. Stan ten wymaga natychmiastowej interwencji chirurgicznej. Niektórzy właściciele decydują się na profilaktyczny zabieg gastropeksji, stabilizujący żołądek.

Kardiomiopatia rozstrzeniowa (DCM) jest kolejnym problemem występującym w rasie - serce powiększa się i słabnie, tracąc zdolność efektywnego pompowania krwi. Regularne badania echokardiograficzne pozwalają wcześnie wykryć nieprawidłowości.

Wrodzony przeciek wątrobowy (portosystemic shunt) występuje częściej u Deerhoundów niż w innych rasach. Test kwasów żółciowych pozwala wykryć tę wadę u szczeniąt przed przekazaniem do nowych domów.

Hodowcy powinni wykonywać testy CHIC obejmujące: echokardiografię, test DNA na czynnik VII krzepnięcia oraz test kwasów żółciowych.

Szorstka, druciana sierść Deerhound wymaga regularnej, ale nieskomplikowanej pielęgnacji. Struktura włosa sprawia, że brud i błoto same opadają po wyschnięciu, co znacznie ułatwia utrzymanie psa w czystości.

Cotygodniowe szczotkowanie grzebieniem o szerokich zębach lub szczotką druciową usuwa martwy włos i zapobiega powstawaniu kołtunów. W okresie linienia, który występuje dwa razy w roku, szczotkowanie powinno być częstsze.

Kąpiele potrzebne są rzadko - tylko gdy pies jest naprawdę brudny. Zbyt częste mycie niszczy naturalną strukturę sierści i usuwa olejki ochronne. Suchy szampon może być przydatną alternatywą między kąpielami.

Charakterystyczna broda wymaga dodatkowej uwagi - należy ją czyścić po posiłkach, aby zapobiec powstawaniu nieprzyjemnego zapachu i przebarwień. Regularne przycinanie sierści wokół uszu i łap utrzymuje schludny wygląd.

Paznokcie należy przycinać regularnie, najlepiej co 2-3 tygodnie. Ze względu na rozmiar psa, warto przyzwyczajać szczenię do tej procedury od najmłodszych lat. Higiena jamy ustnej wymaga regularnego szczotkowania zębów lub stosowania gryzaków dentystycznych.

Deerhound, mimo spokojnego usposobienia, nie jest psem dla każdego. Wymaga przestronnego domu z ogrodem - mieszkanie w bloku zdecydowanie mu nie odpowiada. Potrzebuje miejsca do swobodnego poruszania się i wyciągania swoich długich kończyn.

Codzienna aktywność fizyczna jest niezbędna - minimum 90 minut ruchu dziennie, w tym możliwość swobodnego biegu na bezpiecznym, ogrodzonym terenie. Młode psy wymagają umiarkowanego wysiłku, aby nie obciążać rozwijającego się układu kostnego.

Właściciel Deerhound musi być przygotowany na znaczne koszty utrzymania - duża ilość wysokiej jakości karmy, większe dawki leków i suplementów oraz potencjalnie wyższe rachunki weterynaryjne. Transport tak dużego psa również wymaga odpowiedniego pojazdu.

Rasa nie nadaje się dla początkujących właścicieli ze względu na specyficzne potrzeby zdrowotne i behawioralne. Silny instynkt łowiecki wymaga odpowiedzialnego zarządzania podczas spacerów i kontaktu z mniejszymi zwierzętami.

Deerhound źle znosi samotność i długie rozłąki z rodziną. Idealny właściciel to osoba spędzająca dużo czasu w domu lub mogąca zabierać psa ze sobą. Dom z innymi psami, szczególnie chartami, będzie dla niego doskonałym środowiskiem.

Ze względu na wrażliwość na znieczulenie wziewne (hipertermia złośliwa), każda wizyta u weterynarza wymagająca sedacji powinna być poprzedzona konsultacją ze specjalistą znającym tę specyfikę rasy.